Sık sorulan sorular

Ürünün ne yaptığı, neyi henüz yapmadığı ve verinizin nasıl korunduğu.

Kapsam ve metodoloji

Hangi standarda göre hesaplıyor?
GHG Protocol Kurumsal Standart ve ISO 14064-1. Kapsam 1, Kapsam 2 ve raporlanabilen Kapsam 3 kategorileri hesaplanır. Kapsam 2 iki yöntemle ayrı ayrı raporlanır (konum bazlı ve pazar bazlı) ve bu iki değer asla toplanmaz.
Emisyon faktörleri nereden geliyor?
Kaynağı belirtilmeyen hiçbir faktör kütüphaneye girmez. Her faktörün kaynak kurumu, dayandığı belge ve geçerlilik tarihi kayıtlıdır; raporda hangi faktörün kullanıldığı satır satır görünür. Faktör setleri sürümlüdür: bir dönem hangi sürümle hesaplandıysa, yıllar sonra aynı sürümle aynı sonucu verir.
Sektörüme özel bir şey var mı?
İmalat, lojistik ve gıda için sektöre özgü modüller vardır. Her modül o sektörde sık unutulan kalemleri bir kontrol listesi olarak sunar — gıdada soğutucu gaz kaçağı, imalatta süreç emisyonu gibi. Modüller kod değil veri olduğu için yeni sektör eklemek sürüm çıkarmayı gerektirmez.
Her kalemi hesaplayabiliyor musunuz?
Hayır ve bunu gizlemiyoruz. Bazı kalemlerin (üretim süreci emisyonu, tarımsal hammadde, ambalaj) faktörleri henüz kütüphanede yok. Bu kalemler listeden çıkarılmaz; “faktör bekliyor” diye işaretlenir. Neyin hesaba katılmadığını görmek, katılmadığını fark etmemekten iyidir.

Doğrulama

Doğrulama kuruluşuna nasıl gidiyor?
Dönemi kilitlediğinizde sistem kendi kendine yeten bir kanıt paketi üretir: hesap izi, kullanılan faktörler, kaynak belgeler ve makine okunur bir veri seti. Paket doğrulama kuruluşuna kendi portalı üzerinden açılır; e-postayla dosya alışverişi yapılmaz.
Paketin değişmediğini doğrulayıcı nasıl anlıyor?
Her paketin SHA-256 özeti alınır ve paket dijital olarak imzalanır (Ed25519). Doğrulama kuruluşu imzayı, yayımlanan açık anahtarla kendi ortamında ve bizden bağımsız olarak kontrol edebilir. Bağımsızlık ilkesi bunu gerektirir: doğrulayıcının bize güvenmek zorunda kalmaması gerekir.
Doğrulayıcı verimi değiştirebilir mi?
Hayır. Bu bir arayüz kısıtı değil, veritabanı düzeyinde zorlanan bir kuraldır: doğrulayıcı rolünün kiracı verisinde yazma yetkisi yoktur. ISO 14064-3 bağımsızlık ilkesinin teknik karşılığıdır.
Kilitlediğim dönemi düzeltebilir miyim?
Kilitli dönem değişmez. Düzeltme gerekirse yeni bir sürüm açılır; eski sürüm silinmez. Doğrulayıcı altı ay sonra baktığında incelediği kaydı aynı hâliyle bulmalıdır.

Veri ve gizlilik

Verim başka bir işletmeye görünür mü?
Hayır. Kiracı ayrımı uygulama kodunda değil veritabanı düzeyinde (Row Level Security) zorlanır ve her sürümde sızıntı testiyle sınanır; test kırmızıysa sürüm çıkmaz.
Sektör kıyaslamasında verim paylaşılıyor mu?
Yalnızca açıkça onay verirseniz ve yalnızca anonim olarak. Kıyas grubu en az beş işletme içermeden sonuç gösterilmez — daha küçük grupta bir firmanın verisi diğerlerinden geri hesaplanabilirdi. Hangi değerin hangi işletmeye ait olduğu sistemde de tutulmaz.
Verilerim nerede duruyor?
Kendi sunucumuzda, Türkiye'de (Zonguldak Teknopark). Yurt dışına veri aktarımı yoktur.
Hesabımı kapatırsam verim ne olur?
Silme talebinizi karşılarız. Bazı kayıtlar yasal saklama yükümlülüğü nedeniyle korunur; hangisinin neden korunduğu size yazılı olarak bildirilir.

Kullanım

Karbon muhasebesi bilmem gerekiyor mu?
Hayır. Kullandığınız şeyi seçersiniz — doğalgaz, elektrik, motorin — kapsam, kategori ve dönüşüm katsayısı faktör kütüphanesinden gelir. Yanlış kapsam seçimi tüm raporu bozar; bu riski kullanıcıya yüklemiyoruz.
Verileri nereden gireceğim?
Faturalarınızdan. Her kalem için hangi belgeye bakmanız gerektiği ekranda yazılıdır: doğal gaz faturası, akaryakıt fişleri, soğutma servis formu gibi.
Faturaları otomatik okuyor musunuz?
Henüz hayır. Yapay zekâ modülü bakımdadır; miktarları elle girersiniz. Otomatik okuma geldiğinde de hiçbir yapay zekâ çıktısı sizin onayınız olmadan envantere girmeyecek.
BAKKA — Batı Karadeniz Kalkınma AjansıSoGreen — Sosyal Kapsayıcı Yeşil Geçiş Projesi

Bu proje BAKKA SoGreen Yeşil Girişim Hibe Programı desteği ile geliştirilmiştir.

Batı Karadeniz Kalkınma Ajansı · TR81/25/SGA/0004